کنفرانس بینالمللی مهندسی پزشکی ایران (ICBME) متعهد به رعایت بالاترین استانداردهای اخلاق انتشار علمی بر اساس اصول کمیته اخلاق انتشار (COPE) است. تمامی شرکتکنندگان شامل اعضای کمیته علمی، داوران و نویسندگان موظف به رعایت اصول اخلاقی زیر هستند.
۱.مسئولیتهای کمیته علمی
کمیته علمی مسئول حفظ کیفیت علمی، عدالت و یکپارچگی فرآیند برگزاری کنفرانس است. وظایف این کمیته شامل موارد زیر است:
ارزیابی مقالات صرفاً بر اساس شایستگی علمی، اصالت و ارتباط موضوعی
تضمین ارزیابی منصفانه، بیطرفانه و بدون تبعیض
اجرای کامل فرآیند داوری دو سو ناشناس (Double-Blind)
حفظ محرمانگی تمامی دستنوشتههای ارسالشده
جلوگیری از افشای اطلاعات یا سوءاستفاده از دادههای منتشرنشده
مدیریت شفاف و اخلاقی فرآیند داوری
اتخاذ تصمیمات نهایی بر اساس سیاستهای کنفرانس و نظرات داوران
سیاست داوری
ICBME از فرآیند داوری دو سو ناشناس (Double-Blind)استفاده میکند که در آن:
نویسندگان از هویت داوران مطلع نیستند
داوران از هویت نویسندگان آگاه نیستند
نویسندگان نسخه بدون اسامی نویسندنگان را جهت داوری ارسال می کنند.
۲. مسئولیتهای داوران
داوران موظف هستند:
ارزیابی دقیق، بیطرفانه و در زمان مقرر ارائه دهند
بررسی مقالات را صرفاً بر اساس کیفیت علمی و ارتباط موضوعی انجام دهند
محرمانگی کامل مقالات را حفظ کنند
تحت هیچ شرایطی تلاش برای شناسایی نویسندگان نداشته باشند
از روشهای خارجی برای تشخیص هویت نویسندگان استفاده نکنند
بازخوردهای سازنده و مستند ارائه دهند
منابع علمی مرتبط و ارجاعنشده را شناسایی کنند
هرگونه سرقت علمی یا تخلف اخلاقی را گزارش دهند
در صورت وجود تعارض منافع، از داوری انصراف دهند
۳. مسئولیتهای نویسندگان
نویسندگان موظف هستند:
مقالات اصیل و منتشرنشده ارائه دهند
صحت کامل دادهها، روشها و نتایج را تضمین کنند
از هرگونه جعل، دستکاری یا تغییر غیرمجاز دادهها خودداری کنند
تمامی منابع علمی را بهدرستی ارجاع دهند
مالکیت علمی افراد بهدرستی رعایت شود
نسخه نهایی مقاله توسط همه نویسندگان تأیید شده باشد
۴. مسئولیتهای نویسنده مسئول
نویسنده مسئول، رابط اصلی با دبیرخانه کنفرانس است و موظف است:
اطمینان از ارسال نسخه بدون نام نویسنده مقاله
تأیید موافقت تمامی نویسندگان با ارسال مقاله
حفظ اصالت و یکپارچگی علمی اثر
ارائه وابستگی سازمانی معتبر
استفاده از ایمیل سازمانی در صورت امکان
۵. سیاست سرقت علمی و تخلفات پژوهشی
ICBME سیاست عدم تحمل مطلقدر برابر تخلفات علمی دارد، از جمله:
سرقت علمی (متن، ایده، شکل یا داده)
خودسرقت علمی یا انتشار تکراری
جعل یا دستکاری دادهها
ارسال همزمان به چند کنفرانس یا مجله
انتساب نادرست نویسندگی
تمامی مقالات ممکن است با نرمافزارهای تشخیص سرقت علمی بررسی شوند.
در صورت تأیید تخلف، مقاله رد شده یا از فرآیند انتشار خارج خواهد شد.
۶. اخلاق در پژوهش
در پژوهشهای مرتبط، نویسندگان باید اطمینان حاصل کنند که:
تأییدیه اخلاقی برای مطالعات انسانی اخذ شده است
رضایت آگاهانه از شرکتکنندگان دریافت شده است
مقررات مربوط به پژوهشهای حیوانی رعایت شده است
تمامی استانداردهای اخلاقی ملی و بینالمللی رعایت شدهاند
۷. استفاده مسئولانه از هوش مصنوعی (AI)
ICBME بر شفافیت و استفاده مسئولانه از ابزارهای هوش مصنوعی در پژوهش و نگارش تأکید دارد.
۷.۱. استفاده از AI در نگارش مقاله
استفاده از ابزارهای هوش مصنوعی صرفاً برای ویرایش زبانی و بهبود خوانایی مجاز است
استفاده از AI برای تولید ادعاهای علمی، تحلیلها یا نتایج بدون تأیید انسانی ممنوع است
مسئولیت کامل محتوای مقاله بر عهده نویسندگان است
ابزارهای AI نمیتوانند بهعنوان نویسنده ثبت شوند
۷.۲. استفاده از AI در تولید و تحلیل دادهها
استفاده از دادههای مصنوعی تولیدشده توسط AI باید بهطور شفاف اعلام شود
دادههای واقعی نباید بهعنوان داده تولیدشده توسط AI ارائه شوند
هرگونه پیشپردازش، شبیهسازی یا افزایش داده مبتنی بر AI باید در بخش روشها توضیح داده شود
نویسندگان موظف به تضمین قابلیت بازتولید (Reproducibility) هستند
۷.۳. استفاده از AI در تصاویر و دادههای پزشکی
تصاویر تولید یا ویرایششده با AI باید بهطور واضح مشخص شوند
استفاده از AI برای بهبود تصویر تنها در صورتی مجاز است که:
معنای علمی تصویر تغییر نکند
شفافیت کامل رعایت شود
هرگونه دستکاری گمراهکننده تصاویر ممنوع است
۷.۴. استفاده از AI در فرآیند داوری
داوران باید از استفاده از ابزارهای AI که نیاز به بارگذاری نسخه محرمانه مقاله دارند، خودداری کنند
محرمانگی مقالات باید بهطور کامل حفظ شود
مقالات نباید در سیستمهای خارجی هوش مصنوعی وارد شوند
۷.۵. الزام افشای استفاده از AI
نویسندگان باید در مقاله خود بیانیه استفاده از هوش مصنوعی ارائه دهند و مشخص کنند:
آیا از ابزارهای AI استفاده شده است یا خیر
از چه ابزارهایی استفاده شده است
این ابزارها چگونه استفاده شدهاند
مثال:نویسندگان از ChatGPT صرفاً برای ویرایش زبانی استفاده کردهاند. تمامی محتوای علمی توسط نویسندگان تهیه و تأیید شده است.
۸. دستورالعملهای ویژه برای مقالات مبتنی بر هوش مصنوعی
برای مقالات مرتبط با هوش مصنوعی، یادگیری ماشین یا دادهکاوی:
منبع دادهها باید بهوضوح مشخص شود (واقعی، مصنوعی یا ترکیبی)
آموزش و ارزیابی مدلها باید قابل بازتولید باشد
مسائل اخلاقی مانند سوگیری، عدالت و حریم خصوصی باید بررسی شوند
در صورت استفاده از دادههای پزشکی:
ناشناسسازی دادهها الزامی است
رعایت قوانین حفاظت از دادهها ضروری است
محدودیتها و میزان تعمیمپذیری مدلها باید بهطور شفاف بیان شود